پرش به محتوای اصلی
اخبار تکنولوژی

جریمه ۲۵ میلیارد دلاری متا در نیومکزیکو؛ رکورد حریم خصوصی

قاضی نیومکزیکو متا را به پرداخت ۲۵ میلیارد دلار محکوم کرد؛ حکمی از دل کمبریج آنالیتیکا، با ۴۳.۹ میلیون تخلف، که متا می‌گوید فرجام می‌خواهد و پولش به مدارس می‌رسد.

۱۷ دقیقه مطالعه
اشتراک‌گذاری:
مقر اصلی فیسبوک (متا) در منلو پارک، کالیفرنیا؛ عکس: Wikimedia Commons (CC0)
مقر اصلی فیسبوک (متا) در منلو پارک، کالیفرنیا؛ عکس: Wikimedia Commons (CC0)
فهرست مطالب

قاضی ایالت نیومکزیکوی آمریکا در ۲۹ مهر ۱۴۰۵ (۲۱ اکتبر ۲۰۲۶) شرکت متا را به پرداخت ۲۵ میلیارد دلار محکوم کرد؛ حکمی که ریشه‌اش به رسوایی کمبریج آنالیتیکا برمی‌گردد و به گفتهٔ رویترز، یکی از بزرگ‌ترین جریمه‌های تاریخ فناوری آمریکاست. نکتهٔ مهم: این پول فعلاً جابه‌جا نمی‌شود، چون متا می‌گوید فرجام می‌خواهد.

اگر فقط یک جمله از این مطلب را بخوانی، همین است: فیسبوک سال‌ها به کاربرانش گفت داده‌هایشان امن است، هیئت منصفهٔ نیومکزیکو ۲۶ جمله از ۲۹ جملهٔ بررسی‌شده را نادرست دانست، و قاضی از سقف ۲۱۹ میلیارد دلاری قانون، رقم را به ۲۵ میلیارد دلار رساند. در ادامه می‌بینی این عددها از کجا آمده‌اند، چرا قاضی رقم را کم کرد، پول قرار است کجا برود، و این حکم برای تو که هر روز اینستاگرام و واتس‌اپ باز می‌کنی چه معنایی دارد.

پاسخ کوتاه

  • به گزارش رویترز (۲۱ اکتبر ۲۰۲۶)، قاضی فرانسیس متیو در دادگاه منطقه‌ای سانتافه، متا را به پرداخت ۲۵ میلیارد دلار به ایالت نیومکزیکو محکوم کرد.

  • پرونده را دادستان کل ایالت، رائول تورز، در سال ۲۰۲۱ باز کرد؛ ریشه‌اش برداشت داده‌های تا ۸۷ میلیون کاربر فیسبوک از طریق یک اپلیکیشن شخص ثالث در ماجرای کمبریج آنالیتیکاست.

  • هیئت منصفه در ۳ مهر ۱۴۰۵ (۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶) شرکت را به ۴۳٬۸۹۹٬۷۲۵ مورد نقض قانون «اقدامات ناعادلانه» نیومکزیکو مقصر دانست؛ یعنی به‌طور میانگین، هر جملهٔ نادرست، میلیون‌ها بار تکرار شده بود.

  • قاضی نوشت جریمه‌ای بیش از ۲۱۹ میلیارد دلار طبق قانون موجه است، ولی آن را به ۲۵ میلیارد دلار کاهش داد؛ ایالت ۳۵ تا ۴۰ میلیارد دلار خواسته بود و متا سقف ۳.۴۵ میلیارد دلار را پیشنهاد کرده بود.

  • این یک پرداخت به کاربران نیست: طبق قانون اساسی نیومکزیکو، پول جریمه‌های حمایت از مصرف‌کننده به آموزش عمومی می‌رسد، و تا زمان پرداخت کامل، سالانه ۱۵ درصد سود به آن اضافه می‌شود.

  • متا فرجام می‌خواهد؛ مدیر ارشد حقوقی شرکت، سی. جی. ماهونی، حکم را «مالیات بر سخن» خوانده و گفته شرکت در فرجام پیروز می‌شود. پس رقم نهایی ممکن است سال‌ها بعد، و کمتر یا بیشتر از امروز، مشخص شود.

اول زمینه: کمبریج آنالیتیکا چه بود؟

برای فهمیدن این حکم، لازم نیست حقوق‌دان باشی. فقط باید بدانی داستان از کجا شروع شد، چون خود حکم دربارهٔ «داده‌دزدی» نیست؛ دربارهٔ «حرف‌هایی است که بعد از داده‌دزدی زده شد».

برداشت داده یعنی چه؟

برداشت داده، یعنی جمع‌کردن اطلاعات کاربران بدون اینکه خودشان واقعاً بدانند چه چیزی دارند می‌دهند. در ماجرای کمبریج آنالیتیکا، که در سال ۲۰۱۸ فاش شد، یک شرکت مشاورهٔ سیاسی بریتانیایی از طریق یک اپلیکیشن شخص ثالث، به داده‌های مرتبط با تا ۸۷ میلیون کاربر فیسبوک دست پیدا کرد؛ به گزارش رویترز، این شرکت با کارزار انتخاباتی دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۶ همکاری داشت. این اعداد را رویترز گزارش کرده و خودِ برداشت داده، موضوع مستقیم این دادگاه نبود.

پس دادگاه دقیقاً دربارهٔ چه بود؟

دادگاه دربارهٔ این بود که فیسبوک بعد از آن رسوایی، به مردم چه گفت. دادستان‌های نیومکزیکو می‌گفتند شرکت به کاربرانش دربارهٔ اینکه چه کسی به داده‌هایشان دسترسی دارد، چطور با سخنان نفرت‌انگیز و اطلاعات نادرست برخورد می‌کند، و دربارهٔ تحقیق از اپلیکیشن‌های شخص ثالث، حرف‌های نادرستی زده است. به زبان ساده: اتهام، «دروغ دربارهٔ حریم خصوصی» بود، نه خودِ نشت داده. این تمایز مهم است، چون توضیح می‌دهد چرا تعداد تخلف‌ها این‌قدر نجومی است: هر بار که یک جملهٔ نادرست به گوش عدهٔ زیادی می‌رسید، یک تخلف تازه شمرده می‌شد.

قانون «اقدامات ناعادلانه» یعنی چه؟

قانون اقدامات ناعادلانهٔ نیومکزیکو، یعنی همان قانون حمایت از مصرف‌کنندهٔ این ایالت، به دولت اجازه می‌دهد با شرکت‌هایی که مردم را با حرف‌های گمراه‌کننده فریب می‌دهند برخورد کند. سقف جریمه در این قانون، برای هر تخلف عمدی تا ۵٬۰۰۰ دلار است. وقتی این سقف را در ۴۳.۹ میلیون تخلف ضرب کنی، به عددی بالای ۲۱۹ میلیارد دلار می‌رسی؛ همان عددی که قاضی گفت «موجه» است، ولی در نهایت آن را اعمال نکرد.

دقیقاً چه اتفاقی افتاد؟

روند پرونده، سه ایستگاه داشت که هر سه را باید کنار هم ببینی تا حکم معنا پیدا کند.

ایستگاه اول: رأی هیئت منصفه، ۳ مهر ۱۴۰۵

هیئت منصفهٔ سانتافه پس از بیش از دو روز شور، در ۲۵ سپتامبر ۲۰۲۶ رأی داد که متا قانون ایالت را نقض کرده است. طبق اعلام وزارت دادگستری نیومکزیکو، شمار تخلف‌ها ۴۳٬۸۹۹٬۷۲۵ مورد بود: ۴۳٬۸۹۹٬۷۲۰ مورد «عمدی» و ۵ مورد با برچسب حقوقی سنگین‌تر «غیرمنصفانه» (unconscionable)؛ یعنی به تشخیص هیئت منصفه، آن رفتارها فراتر از گمراه‌کننده‌بودن، ناعادلانه بودند. برای مقیاس: اگر هر تخلف را یک نفر در نظر بگیری، شمار تخلف‌ها بیش از ۲۰ برابر جمعیت کل ایالت نیومکزیکوست؛ چون تخلف، به‌ازای هر بار دیده‌شدنِ حرف نادرست شمرده می‌شود، نه به‌ازای هر نفر.

ایستگاه دوم: جلسهٔ تعیین جریمه، ۹ مهر ۱۴۰۵

در جلسهٔ اول اکتبر ۲۰۲۶، دو طرف اعدادشان را روی میز گذاشتند و فاصله‌شان زمین تا آسمان بود. وکیل‌های ایالت، به رهبری رندی مک‌گین، گفتند فقط رقمی بین ۳۵ تا ۴۰ میلیارد دلار، متناسب با گستردگی تخلف است؛ استدلالشان این بود که فقط عددی که روی قیمت سهام شرکت اثر بگذارد، می‌تواند رفتارش را عوض کند. وکیل‌های متا گفتند سقف باید ۳.۴۵ میلیارد دلار باشد و رقم بالاتر، کسب‌وکار در ایالت را «از نظر اقتصادی ناممکن» می‌کند. قاضی در همان جلسه جمله‌ای گفت که بعدها زیاد نقل شد: «وقتی طرف‌ها به دادگاه می‌روند، تاس می‌اندازند و باید پیامدش را بپذیرند.»

ایستگاه سوم: حکم قاضی، ۲۹ مهر ۱۴۰۵

قاضی متیو در حکم کتبی‌اش نوشت: «تخلف فیسبوک — در طول سال‌ها و به‌صورت نظام‌مند در برابر عموم پخش‌شده — به قلب شیوه‌های اصلی کسب‌وکار فیسبوک می‌رسد.» او در توضیح رقم، به شمار «فوق‌العادهٔ» تخلف‌های عمدی، مدت و تکرار رفتار، گستردگی موضوع‌ها، دخالت مدیران ارشد فیسبوک از جمله مارک زاکربرگ و شریل سندبرگ، و «ماهیت آشکارا عمدی و نظام‌مند» اظهارات مکرر شرکت اشاره کرد. بعد همان قاضی که ۲۱۹ میلیارد دلار را موجه دانست، رقم را به ۲۵ میلیارد دلار کاهش داد؛ کاهشی که خودش زاویهٔ اصلی این حکم است و در ادامه توضیح می‌دهیم چرا.

هیئت منصفه چه چیزی را ثابت‌شده دانست؟

این بخش را دقیق بخوان، چون تیترهای خبری معمولاً فقط «مقصر شناخته شد» را می‌گویند و جزئیات را جا می‌اندازند.

۲۶ جمله از ۲۹ جمله

هیئت منصفه ۲۹ اظهارنظر عمومی مدیران و خودِ شرکت را بررسی کرد؛ از جمله جملهٔ قدیمی مارک زاکربرگ در سال ۲۰۱۰ که «ما اطلاعات شما را هرگز به کسی نمی‌فروشیم» و جملهٔ شریل سندبرگ، مدیر عملیات وقت، در سال ۲۰۱۹ که «ما داده‌های مردم را نمی‌فروشیم». به گزارش وزارت دادگستری ایالت و بازتاب رویترز، هیئت منصفه ۲۶ جمله را نادرست یا گمراه‌کننده دانست. موضوع این جمله‌ها، فروش‌ندادنِ داده، کنترل کاربر بر اطلاعاتش، دسترسی اپلیکیشن‌های شخص ثالث، و تحقیق و حسابرسی از توسعه‌دهنده‌هایی بود که از داده سوءاستفاده کرده بودند.

چه چیزی ثابت نشد؟

همهٔ ادعاها پذیرفته نشد، و همین نکته اعتبار رأی را بالا می‌برد. به گزارش PBS، هیئت منصفه ادعای ایالت دربارهٔ حذف محتوای مضر، از جمله اطلاعات نادرست مربوط به کووید-۱۹، را نپذیرفت. وکیل‌های متا هم در دادگاه استدلال کرده بودند که ایالت ثابت نکرده ساکنان نیومکزیکو واقعاً آن اظهارات را شنیده‌اند یا از آن‌ها آسیب دیده‌اند. قاضی این استدلال را نپذیرفت، ولی همین‌که سه جمله از ۲۹ جمله رد شد، نشان می‌دهد هیئت منصفه جمله‌به‌جمله تصمیم گرفته، نه یک‌جا.

نقش مدیران ارشد چه بود؟

به گزارش Law.com، از ۲۹ اظهارنظر بررسی‌شده، ۱۴ مورد به زاکربرگ و ۶ مورد به سندبرگ نسبت داده شده بود؛ قاضی هم دخالت «مدیران ارشد» را یکی از دلایل سنگینی رقم دانست.

چرا قاضی از ۲۱۹ میلیارد به ۲۵ میلیارد رسید؟

اینجا جایی است که خیلی از خبرها فقط عدد نهایی را می‌گویند و منطقش را جا می‌اندازند. جدول زیر، اعداد پرونده را کنار هم می‌گذارد؛ بعد از جدول، منطق کاهش را می‌خوانی.

جدول زیر از گزارش‌های رویترز و اعلام وزارت دادگستری نیومکزیکو گرد آمده و نشان می‌دهد هر طرف چه عددی می‌خواست و قاضی چه عددی را انتخاب کرد.

طرف یا مرجع

رقم

معنای رقم

سقف قانونی (۵٬۰۰۰ دلار × ۴۳.۹ میلیون تخلف)

بیش از ۲۱۹ میلیارد دلار

عددی که قاضی آن را «موجه» دانست ولی اعمال نکرد

خواستهٔ ایالت نیومکزیکو

۳۵ تا ۴۰ میلیارد دلار

رقمی که به گفتهٔ وکیل‌های ایالت، روی رفتار شرکت اثر می‌گذارد

حکم نهایی قاضی متیو

۲۵ میلیارد دلار

کمتر از خواستهٔ ایالت، بیش از ۷ برابر خواستهٔ متا

پیشنهاد متا

حداکثر ۳.۴۵ میلیارد دلار

سقفی که شرکت می‌گفت بالاتر از آن، غیرمنصفانه است

جریمهٔ FTC در سال ۲۰۱۹

۵ میلیارد دلار

حکم تازه، دقیقاً ۵ برابر آن است

جدول را این‌طور بخوان: قاضی نه حرف ایالت را کامل قبول کرد و نه حرف متا را؛ او وسط ایستاد، ولی وسطی که به ایالت نزدیک‌تر است. دلیل کاهش، محدودیت‌های قانون اساسی دربارهٔ «جریمه‌های افراطی» بود؛ یعنی حتی وقتی قانون سقف بالایی می‌دهد، دادگاه باید بپرسد آیا رقم با رفتار تناسب دارد یا نه. برای مقیاس، ۲۵ میلیارد دلار تقریباً برابر با کل سود عملیاتی یک فصلِ متا در یک فصل معمولی است؛ یعنی دردناک، ولی شرکت را از پا نمی‌اندازد. همین تعادل، دلیل اصلیِ پیش‌بینیِ فرجام‌خواهیِ هر دو طرف در پرونده‌های مشابه است؛ هرچند تا امروز فقط متا فرجام را اعلام کرده.

چرا نیومکزیکو تنها ماند؟

شاید بپرسی چرا فقط یک ایالت چنین حکمی گرفته و بقیه نگرفته‌اند. جواب کوتاه: چون بقیه راه دادگاه را نرفتند. نیومکزیکو برخلاف بسیاری از ایالت‌های دیگر، پروندهٔ کمبریج آنالیتیکا را با توافق خاتمه نداد و آن را تا دادگاه پیش برد؛ به گزارش TechTimes، این ایالت از پیوستن به توافق دسته‌جمعی ایالت‌ها خودداری کرد و تنها ایالتی ماند که پرونده را به محاکمه رساند. این انتخاب ریسک بزرگی بود: اگر رأی به نفع متا می‌شد، ایالت تقریباً هیچ نمی‌گرفت؛ حالا همان ریسک به بزرگ‌ترین جایزهٔ تاریخ پرونده‌های حریم خصوصی آمریکا تبدیل شده است.

پول به کجا می‌رسد؟

این بخش را خیلی‌ها اشتباه می‌فهمند، پس شفاف می‌گوییم: این ۲۵ میلیارد دلار قرار نیست بین کاربران فیسبوک تقسیم شود. طبق قانون اساسی نیومکزیکو، پولِ جریمه‌های حمایت از مصرف‌کننده به آموزش عمومی می‌رسد. دادستان کل، رائول تورز، بعد از حکم گفت این پول ممکن است «هزینهٔ ساخت مدارس برای ۱۰۰ سال آینده» را بدهد؛ جمله‌ای که بیشتر شعار است تا برنامهٔ بودجه، چون پول هنوز وصول نشده است. تا زمان پرداخت کامل، سالانه ۱۵ درصد سود به اصل رقم اضافه می‌شود؛ یعنی هر سال تأخیر، صورت‌حساب متا را حدود ۳.۷۵ میلیارد دلار سنگین‌تر می‌کند، اگر رقم نهایی همین ۲۵ میلیارد بماند. و این «اگر» بزرگی است، چون فرجام هنوز در راه است.

متا چه می‌گوید و فرجام‌خواهی یعنی چه؟

فرجام‌خواهی، یعنی درخواست از دادگاهی بالاتر برای بازبینی حکم؛ یعنی «قاضی اشتباه کرده، دوباره بررسی کنید». این کار، پول را متوقف نمی‌کند، ولی پرداختش را سال‌ها عقب می‌اندازد.

استدلال «مالیات بر سخن» چیست؟

مدیر ارشد حقوقی متا، سی. جی. ماهونی، در بیانیه‌اش گفت این حکم «تجارت در ایالت نیومکزیکو را تقریباً ناممکن می‌کند» و شکایت را تلاشی برای «وضع مالیات بر سخن» خواند؛ یعنی به باور شرکت، دولت دارد با جریمهٔ سنگین، به شرکت می‌گوید چه چیزی حق دارد بگوید. او اضافه کرد شرکت «مطمئن است در فرجام پیروز می‌شود». از طرف دیگر، دادستان کل تورز حکم را «پیامی صریح و بدون ابهام به سیلیکون‌ولی» خواند و گفت نیومکزیکو شرکت‌های فناوری را پاسخ‌گو نگه می‌دارد. تو لازم نیست طرف یکی را بگیری؛ فقط بدان که دادگاه فرجام، دقیقاً همین دو استدلال را با هم می‌سنجد: آزادی بیان در برابر حمایت از مصرف‌کننده.

فرجام چقدر طول می‌کشد؟

به گزارش آسوشیتدپرس، نیومکزیکو ممکن است سال‌ها برای دریافت پول صبر کند؛ چون دادگاه فرجام می‌تواند شمار تخلف‌ها را کم کند و با آن، رقم نهایی را پایین بیاورد. کارشناسان حقوقی هم که رویترز با آن‌ها صحبت کرده، می‌گویند متا «مبنای محکمی» برای درخواست کاهش حکم دارد. پس اگر جایی خواندی «متا ۲۵ میلیارد دلار پرداخت کرد»، بدان که هنوز پرداخت نکرده؛ فقط محکوم شده است. این تمایز، مهم‌ترین نکتهٔ حقوقیِ کل ماجراست.

حاشیهٔ تازه: وکیل‌های بیرونی و ۱.۲۷ میلیارد دلار

دو روز بعد از حکم، رویترز در ۲۳ اکتبر ۲۰۲۶ حاشیه‌ای را منتشر کرد که پوشش روز اول نداشت و برای فهمیدنِ اقتصادِ این پرونده لازم است. نیومکزیکو برای این پرونده، شرکت حقوقی خصوصی DiCello Levitt از شیکاگو را به خدمت گرفته بود؛ چون دولت‌های ایالتی معمولاً تیم حقوقی کوچکی دارند و در برابر شرکتی به بزرگی متا، به کمک بیرونی نیاز دارند. طبق قراردادی که رویترز بعد از درخواست دسترسی به اسناد بررسی کرد، این شرکت می‌تواند از قاضی بخواهد در صورت وصول کامل ۲۵ میلیارد دلار، تا ۱.۲۷ میلیارد دلار حق‌الوکاله بگیرد. پلکان قرارداد این است: ۲۰ درصد از ۵۰ میلیون دلار اول، ۱۵ درصد از ۵۰ میلیون بعدی، ۱۰ درصد از ۱۵۰ میلیون بعدی، و ۵ درصد از مبالغ بالای ۲۵۰ میلیون دلار. سه نکته را نگه دار: این پول از همان ۲۵ میلیارد دلار کم می‌شود، نه اضافه بر آن؛ دادگاه هنوز آن را تأیید نکرده؛ و اگر در فرجام رقم کم شود، حق‌الوکاله هم کم می‌شود. پس «۱.۲۷ میلیارد دلار» یک سقف مشروط است، نه جایزهٔ قطعی.

این حکم برای شرکت‌های دیگر چه معنایی دارد؟

حتی اگر متا در فرجام رقم را کم کند، پیام حکم همین حالا رسیده است: ایالت‌ها دیگر فقط منتظر واشینگتن نمی‌مانند. کمیسیون تجارت فدرال آمریکا (FTC) در سال ۲۰۱۹ فیسبوک را ۵ میلیارد دلار جریمه کرده بود؛ حکم نیومکزیکو پنج برابر آن است و از دل یک قانون ایالتی بیرون آمده، نه یک نهاد فدرال. برای قانون‌گذاران ایالتی دیگر هم، نیومکزیکو یک الگو ساخته: اگر به‌جای توافق سریع، تا دادگاه بروی، شاید جایزه‌ات چند برابر شود. البته «شاید» را جدی بگیر. متا هم‌زمان کسب‌وکارش را جلو می‌برد؛ از جمله ورود مدل لامای متا به ویندوز، عینک‌های واقعیت مجازی تازه‌اش در رویداد کانکت ۲۰۲۶ و عینک‌های صوتی ری‌بن متا که هر سه را پیش‌تر پوشش داده‌ایم؛ یعنی حکم، چرخ شرکت را متوقف نکرده، فقط صورت‌حسابش را سنگین‌تر کرده است. جزئیات برخوردهای فدرال با شرکت‌های بزرگ را هم در مطلب احضاریهٔ FTC به اوپن‌ای‌آی و آنتروپیک پوشش داده‌ایم تا تفاوت مسیر فدرال و ایالتی را ببینی.

برای خوانندهٔ فارسی‌زبان چه معنایی دارد؟

تو احتمالاً در نیومکزیکو زندگی نمی‌کنی و از این حکم پولی نمی‌گیری؛ ولی هر روز با محصول‌های همین شرکت زندگی می‌کنی: اینستاگرام، واتس‌اپ و فیسبوک. سه برداشت عملی برای تو دارد. اول، حرف‌های شرکت‌ها دربارهٔ حریم خصوصی را با «تنظیمات واقعی» بسنج، نه با شعار؛ در تنظیمات حساب اینستاگرام و واتس‌اپ، بخش‌های حریم خصوصی و «فعالیت‌های خارج از متا» را یک بار مرور کن. دوم، قوانین حریم خصوصی در آمریکا ایالت‌به‌ایالت فرق می‌کند و این حکم، حق تازه‌ای برای کاربر ایرانی ایجاد نمی‌کند و سرویس تازه‌ای را در ایران باز نمی‌کند. سوم، برای قضاوت دربارهٔ حریم خصوصی یک سرویس، به‌جای تیتر، به «سابقهٔ دادگاه» آن شرکت نگاه کن.

چیزهایی که هنوز روشن نیست

  • رقم نهایی چقدر می‌شود؟ فرجام می‌تواند آن را کم کند، تأیید کند یا پرونده را به دادگاه پایین‌تر برگرداند؛ هیچ‌کدام قطعی نیست.

  • متا دقیقاً چه زمانی فرجام را ثبت می‌کند و دادگاه فرجام چه زمانی رأی می‌دهد؟ زمان‌بندی اعلام نشده است.

  • دادگاه دربارهٔ «اقدامات اصلاحی» (injunctive relief) یعنی دستورهایی فراتر از پول، مثل تغییر رفتار شرکت، چه تصمیمی می‌گیرد؟ به گزارش‌های حقوقی، این بخش به تعویق افتاده است.

  • حق‌الوکالهٔ ۱.۲۷ میلیارد دلاری وکیل‌های بیرونی تأیید می‌شود یا نه؟ دادگاه هنوز درباره‌اش تصمیم نگرفته است.

  • ایالت‌های دیگر از الگوی نیومکزیکو پیروی می‌کنند یا نه؟ تا امروز، پروندهٔ مشابه تازه‌ای با همین ابعاد اعلام نشده است.

  • اینجا چیزی را تست نکرده‌ایم: این مطلب، تحلیل حقوقی نیست و جایگزین مشاورهٔ حقوقی نمی‌شود؛ همهٔ عددها از گزارش‌های رسانه‌ای و اعلام رسمی ایالت نقل شده‌اند.

جمع‌بندی

پس چه کار کنی؟ اگر کاربر اینستاگرام و واتس‌اپ هستی، امروز یک بار تنظیمات حریم خصوصی‌ات را مرور کن و به حرف‌های تبلیغاتی هیچ شرکتی، بدون دیدن سابقه‌اش، اعتماد نکن. اگر دنبال‌کنندهٔ اخبار فناوری هستی، پروندهٔ نیومکزیکو را دنبال کن، نه فقط تیتر امروزش را؛ چون فصل بعدی‌اش در دادگاه فرجام نوشته می‌شود و رقم نهایی آنجاست. و اگر فکر می‌کنی «۲۵ میلیارد دلار» یعنی متا فردا پول را می‌دهد، این تصور را اصلاح کن: تا فرجام تمام نشود، این فقط یک حکم روی کاغذ است؛ سنگین، تاریخی، ولی هنوز نقدنشده.

اگر از اینستاگرام، فیسبوک یا واتس‌اپ استفاده می‌کنید و می‌خواهید کنترل اطلاعاتتان را خودتان در دست بگیرید، راهنمای ۰ تا ۱۰۰ حریم خصوصی در برابر متا همهٔ تنظیمات لازم را قدم‌به‌قدم توضیح داده است.

پرسش‌های متداول

آیا متا همین حالا ۲۵ میلیارد دلار پرداخت کرده است؟

نه. قاضی حکم را صادر کرده، ولی متا می‌گوید فرجام می‌خواهد و تا پایان فرجام، پرداخت نهایی قطعی نیست؛ به گزارش آسوشیتدپرس، ایالت ممکن است سال‌ها صبر کند.

آیا کاربران فیسبوک از این پول سهمی می‌گیرند؟

نه. طبق قانون اساسی نیومکزیکو، این جریمه به آموزش عمومی ایالت می‌رسد، نه به کاربران؛ این یک جریمهٔ دولتی است، نه غرامت فردی.

۴۳.۹ میلیون تخلف یعنی ۴۳.۹ میلیون نفر آسیب دیده‌اند؟

نه. تخلف به‌ازای هر بار انتشار و دیده‌شدنِ اظهارنظر نادرست شمرده می‌شود، نه به‌ازای هر نفر؛ به همین دلیل شمار تخلف‌ها از جمعیت ایالت بیشتر است.

چرا قاضی ۲۱۹ میلیارد دلار را اعمال نکرد؟

چون دادگاه باید تناسب جریمه با رفتار را هم بسنجد؛ قاضی ۲۱۹ میلیارد دلار را موجه دانست ولی با استناد به محدودیت‌های قانون اساسی دربارهٔ جریمه‌های افراطی، آن را به ۲۵ میلیارد دلار کاهش داد.

فرجام‌خواهی متا بر چه مبنایی است؟

شرکت می‌گوید حکم، آزادی بیان را جریمه می‌کند و آن را «مالیات بر سخن» خوانده است؛ همچنین استدلال کرده ایالت ثابت نکرده کاربران واقعاً گمراه شده‌اند. دادگاه فرجام دربارهٔ همین استدلال‌ها تصمیم می‌گیرد.

این حکم چه ربطی به ایران دارد؟

ربط مستقیم حقوقی ندارد و حق تازه‌ای برای کاربر ایرانی ایجاد نمی‌کند؛ ولی نشان می‌دهد حرف‌های شرکت‌ها دربارهٔ حریم خصوصی، در دادگاه هم سنجیده می‌شود و سابقهٔ دادگاه، معیار بهتری از شعار تبلیغاتی است.

آیا این بزرگ‌ترین جریمهٔ تاریخ فناوری است؟

به گزارش رویترز، یکی از بزرگ‌ترین‌هاست؛ دست‌کم پنج برابر جریمهٔ ۵ میلیارد دلاری FTC در سال ۲۰۱۹ است، ولی رقم نهایی‌اش تا پایان فرجام قطعی نیست.

منابع

برچسب‌ها:هوش مصنوعیموبایلرسانهامنیت سایبری
اشتراک‌گذاری:

مطالب مرتبط

عضویت در خبرنامه

آخرین اخبار هوش مصنوعی و فناوری را در ایمیل خود دریافت کنید.

پس از عضویت یک ایمیل تأیید برایتان ارسال می‌شود. هر زمان می‌توانید اشتراک خود را لغو کنید و ایمیل شما برای هدفی جز ارسال خبرنامه استفاده نمی‌شود. جزئیات در صفحه حریم خصوصی آمده است.