فهرست مطالب
کمیسیون ارتباطات فدرال آمریکا (FCC) پنجشنبه ۷ آبان ۱۴۰۵ (۲۹ اکتبر ۲۰۲۶) با سه رأی موافق و بدون مخالف، قانونی را تصویب کرد که عملاً آزمایشگاههای چین را از تست گوشی، لپتاپ و هر گجت بیسیمی که قرار است در آمریکا فروخته شود کنار میگذارد. جواب کوتاه این است: از اول دسامبر ۲۰۲۸، تستهایی که برای گرفتن مجوز فروش در آمریکا لازم است فقط در خود آمریکا یا در کشورهایی قبول میشود که متقابلاً آزمایشگاههای آمریکایی را به رسمیت میشناسند؛ و چین در این فهرست نیست.
این خبر شاید در نگاه اول فقط به سازندهها و ادارههای دولتی مربوط باشد، اما ماجرا بزرگتر است. طبق آمار خود FCC، کمتر از ۴ درصد دستگاههای الکترونیکی در آزمایشگاههای داخل آمریکا تست میشوند و بیشتر این کار در چین انجام میشود. یعنی تقریباً همهٔ برندها، از اپل و سامسونگ گرفته تا شیائومی و سازندههای کوچک، باید در دو سال آینده مسیر تست محصولاتشان را عوض کنند. در ادامه ساده توضیح میدهیم FCC چیست، این تستها برای چه انجام میشوند، دقیقاً چه چیزی عوض شده و این تغییر چه اثری روی قیمت و زمان عرضهٔ گجتها میتواند داشته باشد.
خلاصهٔ خبر در چند خط
چه اتفاقی افتاد؟ FCC روز ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶ قانون تازهای دربارهٔ محل تست دستگاههای الکترونیکی تصویب کرد.
قانون چه میگوید؟ تست، صدور گواهی و اعتبارسنجی آزمایشگاهها باید در آمریکا یا در «کشورهای متقابل» انجام شود؛ کشورهایی که با آمریکا توافق شناسایی متقابل دارند.
از کی؟ برای درخواستهایی که از اول دسامبر ۲۰۲۸ (آذر ۱۴۰۷) به بعد ثبت شوند.
چه کسی بیشترین ضربه را میخورد؟ آزمایشگاههای چین که به گفتهٔ پیشنویس FCC، بیش از ۸۲ درصد تستهای سال ۲۰۲۵ در آنها انجام شده است.
مجوزهای قبلی چه میشوند؟ دست نمیخورند. دستگاههایی که پیش از آن تاریخ مجوز گرفتهاند، همچنان قانونیاند.
اول یک مقدمهٔ ساده: FCC کیست و چرا گجتها را تست میکند؟
FCC نهاد دولتی آمریکاست که بر امواج رادیویی، مخابرات و اینترنت نظارت میکند. هر دستگاهی که با امواج رادیویی کار میکند، یعنی گوشی، لپتاپ، مودم، ساعت هوشمند، هدفون بلوتوثی یا پهپاد، پیش از فروش در آمریکا باید مجوز FCC بگیرد. اگر پشت گوشی یا جعبهٔ یک گجت عبارتی مثل «FCC ID» دیدهاید، نشانهٔ همین مجوز است.
برای گرفتن این مجوز، دستگاه باید در یک آزمایشگاه مورد تأیید FCC تست شود. این تستها مثلاً بررسی میکنند که رادیوی دستگاه فقط در فرکانسهای مجاز و با قدرت مجاز کار کند، برای دستگاههای دیگر پارازیت درست نکند و در مورد گوشیها، مقدار امواجی که به بدن کاربر میرسد از حد مجاز بیشتر نباشد. گزارش این آزمایشگاه پایهٔ تصمیم FCC است؛ پس اگر آزمایشگاه درست کار نکند، کل سیستم مجوزدهی زیر سؤال میرود.
«کشور متقابل» یعنی چه؟
«متقابل» در اینجا یعنی معاملهبهمثل. کشوری که با آمریکا «توافق شناسایی متقابل» (به انگلیسی MRA) یا قرارداد تجاری مشابهی دارد، آزمایشگاههای آمریکایی را به رسمیت میشناسد و در عوض آمریکا هم آزمایشگاههای آن کشور را قبول میکند. FCC به این کشورها «اقتصادهای متقابل» (Reciprocal Economies) میگوید. چین چنین توافقی با آمریکا ندارد و به همین دلیل از این قانون بیشترین اثر را میپذیرد.
قانون جدید دقیقاً چه میگوید؟
به زبان ساده، FCC از این به بعد فقط آزمایشگاههایی را قبول میکند که داخل آمریکا یا داخل یکی از کشورهای متقابل باشند. همین قاعده برای «نهادهای صدور گواهی» (شرکتهایی که از طرف FCC مدارک را بررسی میکنند و مجوز صادر میکنند) و نهادهایی که خود آزمایشگاهها را اعتبارسنجی میکنند هم اجرا میشود.
مهم «محل تست» است، نه مالک آزمایشگاه
نکتهٔ کلیدی این قانون این است که به جای اینکه بپرسد آزمایشگاه مال کیست، میپرسد تست کجا انجام شده. یعنی اگر یک شرکت اروپایی یا آمریکایی در شنژن چین آزمایشگاه داشته باشد، با یک آزمایشگاه چینی فرقی ندارد. برعکس هم صادق است: شرکتی که دفترش در یک کشور متقابل ثبت شده ولی اندازهگیریها را در یک کشور غیرمتقابل انجام میدهد، هم مشمول ممنوعیت میشود. این بند راه دور زدن قانون با ثبت شرکت در یک کشور دیگر را میبندد.
تا ۲۰۲۸ چه اتفاقی میافتد؟
FCC یک دورهٔ گذار حدوداً دوساله گذاشته است. تا آن موقع آزمایشگاههای کشورهای غیرمتقابل مثل قبل به رسمیت شناخته میشوند و طبق گزارش Communications Daily، FCC در این مدت حتی به آزمایشگاههای تازه هم مجوز میدهد. اما همهٔ این مجوزها اول دسامبر ۲۰۲۸ بهطور خودکار باطل میشوند. از آن روز هر درخواست مجوز تازه باید به تستی تکیه کند که در آمریکا یا یک کشور متقابل انجام شده باشد.
کدام کشورها در فهرست هستند؟
متن نهایی فهرست هنوز منتشر نشده، اما پیشنویس هشتم اکتبر حدود ۶۲ کشور و منطقه را شامل میشد. طبق گزارشها، تایوان، هنگکنگ، ژاپن، کرهٔ جنوبی، ویتنام، سنگاپور، مالزی، استرالیا، کانادا، مکزیک، بریتانیا، اسرائیل و شماری از کشورهای اروپایی در این فهرستاند. در مقابل، سرزمین اصلی چین و هند در فهرست نیستند و به گفتهٔ Flight Brief، سوئیس هم در پیشنویس جایی نداشت.
آزمایشگاههای مجاز و غیرمجاز در یک نگاه
موضوع | تا ۳۰ نوامبر ۲۰۲۸ | از ۱ دسامبر ۲۰۲۸ |
|---|---|---|
آزمایشگاه در آمریکا | مجاز | مجاز |
آزمایشگاه در کشور متقابل (مثل تایوان، ژاپن، کره، ویتنام) | مجاز | مجاز، به شرط آنکه تست واقعاً همانجا انجام شود |
آزمایشگاه در سرزمین اصلی چین | مجاز | پذیرفته نمیشود |
آزمایشگاه شرکت غربی در چین | مجاز | پذیرفته نمیشود (ملاک محل تست است) |
مجوزهایی که قبلاً صادر شده | معتبر | همچنان معتبر |
چرا FCC این تصمیم را گرفت؟
برندان کار، رئیس FCC، میگوید این تصمیم «بازگشت به رویکرد عقلانی گذشته» است. FCC در دههٔ ۱۹۹۰ هم فقط آزمایشگاههای آمریکا و کشورهای متقابل را قبول میکرد، اما از سال ۲۰۱۵ این محدودیت را برداشت. به گفتهٔ کار، نتیجه این شد که بیش از ۷۵ درصد تستها به کشورهایی رفت که هیچ توافق متقابلی با آمریکا ندارند. FCC سه دلیل اصلی برای تصمیمش آورده است:
اعتماد به کیفیت تست: FCC میگوید در کشورهای غیرمتقابل ابزار کافی برای نظارت، بازرسی و برخورد با تخلف ندارد.
تمرکز بیش از حد در یک کشور: وقتی بیشتر تستها در یک جا انجام شود، هر مشکلی در آن کشور میتواند کل سیستم مجوزدهی را مختل کند.
معاملهبهمثل تجاری: FCC معتقد است کشورهایی که آزمایشگاههای آمریکایی را قبول ندارند، نباید از بازار تست آمریکا سود ببرند.
آمارهایی که FCC به آنها استناد کرده
طبق پیشنویس FCC که Flight Brief گزارش کرده، سهم چین از تستهای مربوط به مجوزهای FCC از حدود ۱۳ درصد در سال ۲۰۰۷ به بیش از ۸۲ درصد در سال ۲۰۲۵ رسیده است. FCC الان ۶۰۹ آزمایشگاه را به رسمیت میشناسد که حدود یکچهارمشان در چین، ۱۸ درصد در تایوان و ۱۸ درصد در آمریکا هستند.
سابقهٔ تخلفها
این اولین قدم FCC در این مسیر نیست. قانون «آزمایشگاههای بد» در سال ۲۰۲۵، آزمایشگاههایی را هدف گرفت که زیر نظر دولتهای رقیب آمریکا یا شرکتهای تحریمی بودند و تا امروز ۲۹ آزمایشگاه به همین دلیل اعتبارشان را از دست دادهاند. FCC همچنین اعتبار دو آزمایشگاه را به خاطر کپی کردن نتایج تست یک محصول برای محصول دیگر لغو کرده و علیه دو آزمایشگاه دیگر هم پرونده باز کرده است. طبق پیشنویس، هر چهار آزمایشگاه در شنژن یا دونگگوان چین بودهاند.
منتقدان چه میگویند؟
همه این تصمیم را بیاشکال نمیدانند. شان هالیستر، سردبیر ارشد The Verge، نوشته که استدلال FCC تا حدی منطقی است، اما یک نکتهٔ مهم را نمیگوید: آزمایشگاهها به این دلیل در چین جمع شدهاند که خود گجتها هم آنجا ساخته میشوند. وقتی کارخانه و آزمایشگاه کنار هم باشند، فرستادن نمونهها و تکرار تستها سریعتر و ارزانتر است.
هزینه هم بحث مهمی است. خود FCC در پیشنویسش برآورد کرده بود که این قانون سالانه حدود ۷۹٫۳ میلیون دلار به هزینهٔ تستها اضافه میکند، در حالی که فایدهٔ قابلاندازهگیری آن حدود ۲۰٫۲ میلیون دلار در سال است. FCC پذیرفته که این ارقام بهتنهایی هزینه را توجیه نمیکنند و استدلال کرده که امنیت سیستم مجوزدهی ارزشش را دارد.
زمان کافی هست؟
انجمن فناوری مصرفی آمریکا (CTA)، که برگزارکنندهٔ نمایشگاه CES است، دستکم سه سال فرصت خواسته بود و شورای صنعت فناوری اطلاعات (ITI) بین سه تا پنج سال. قانون نهایی حدود ۲۵ ماه وقت میدهد. یعنی سازندهها باید در این مدت آزمایشگاه تازه پیدا کنند و آزمایشگاههای آمریکا و کشورهای متقابل هم باید ظرفیتشان را بالا ببرند.
این تغییر برای خریدار گجت چه معنایی دارد؟
در کوتاهمدت تقریباً هیچ. تا پایان ۲۰۲۸ همه چیز مثل قبل است و دستگاههایی که مجوز گرفتهاند هم معتبر میمانند. اما از آن به بعد چند اثر محتمل وجود دارد:
هزینهٔ بیشتر برای سازندهها: تست در تایوان، کره، ژاپن یا آمریکا معمولاً گرانتر از چین است. این هزینه ممکن است بخشیاش به قیمت نهایی منتقل شود، مخصوصاً برای برندهای کوچکتر. اثر هزینههای پنهان زنجیرهٔ تأمین را قبلاً در ماجرای گران شدن آیفون به خاطر کمبود رم هم دیده بودیم.
احتمال تأخیر در عرضه: اگر ظرفیت آزمایشگاههای مجاز بهموقع زیاد نشود، صف تست طولانیتر میشود و ممکن است عرضهٔ بعضی محصولات در آمریکا عقب بیفتد.
سود برای کشورهای دیگر: آزمایشگاههای تایوان، ویتنام، کره و ژاپن احتمالاً مشتریهای تازهای پیدا میکنند؛ شبیه جابهجاییهایی که در سالهای اخیر در زنجیرهٔ ساخت تراشه هم دیدهایم.
برای کاربر ایرانی چه فرقی میکند؟
این قانون مستقیماً به بازار ایران مربوط نیست و قوانین مجوز گوشی در ایران جداست. اما بیشتر برندهای بزرگ برای بازار جهانی یک مدل اصلی طراحی میکنند و آمریکا یکی از مهمترین بازارهایشان است. اگر هزینه یا زمان تست برای نسخهٔ آمریکایی بالا برود، ممکن است برنامهٔ عرضهٔ جهانی هم کمی جابهجا شود. برای برندهای چینی مثل شیائومی، که گوشیهایی مثل شیائومی ۱۸ پرو مکس را بیشتر برای بازارهای غیرآمریکایی میسازند، اثر احتمالاً کمتر است؛ اما برای ساعتها، هدفونها، روترها و لوازم جانبیای که در آمریکا هم فروخته میشوند، این قانون مهم است.
این قانون در کنار تصمیمهای دیگر
این تصمیم بخشی از روندی بزرگتر است: دولتها و شرکتهای بزرگ دارند قواعد بازی دنیای گجتها را از نو مینویسند. همین هفته گوگل هم برای فروشگاههای ثبتشدهٔ اندروید قاعدهٔ تازهای گذاشت تا مارکتهای غیر از گوگلپلی با شرایط مشخص نصب یکلمسی بگیرند. FCC هم پیشتر، از دسامبر ۲۰۲۵، ورود پهپادهای خارجی جدید به فهرست مجوزها را محدود کرده بود.
قدم بعدی FCC چیست؟
FCC همراه این قانون یک نظرخواهی تازه هم باز کرده است. موضوعهایی که در آن مطرح شده عبارتاند از: راههایی برای تشویق ساخت آزمایشگاه در آمریکا و کشورهای متقابل، شناسهٔ حقوقی یکتا برای آزمایشگاهها و نهادهای صدور گواهی، نظارت بیشتر روی محصولات بعد از ورود به بازار، و اینکه آیا دستگاههایی که امروز با «اظهارنامهٔ خود سازنده» (بدون گواهی جداگانه) وارد بازار میشوند هم باید در آزمایشگاههای مجاز تست شوند یا نه. پس ممکن است دامنهٔ این قانون در آینده گستردهتر شود.
محدودیتها و نکتههایی که هنوز روشن نیست
متن نهایی قانون تا روز رأیگیری منتشر نشده بود و بخشی از اعداد این گزارش، مثل ۶۲ کشور و برآورد هزینه، از پیشنویس هشتم اکتبر آمده است.
معلوم نیست چین برای ماندن در بازار تست آمریکا حاضر به امضای توافق متقابل شود یا با اقدامی مشابه پاسخ بدهد.
هنوز نمیدانیم آزمایشگاههای خارج از چین تا ۲۰۲۸ چقدر میتوانند ظرفیتشان را بالا ببرند.
قانونگذاران فقط روی گوشی و گجت اثر نمیگذارند. سرعت ورود تاکسیهای خودران به شهرها هم به مجوز دولتها بستگی دارد؛ مثلاً برنامهٔ تازهٔ Waymo و تویوتا برای ساخت تاکسی خودران bZ4X در ژاپن. ماجرا را در همکاری تویوتا و Waymo ساده توضیح دادهایم.
رقابت آمریکا و چین به قطعات نوری مراکز داده هم رسیده است؛ پیشنهاد ممنوعیت ترنسیورهای نوری چینی یکی از دلایلی است که خرید لومنتوم توسط مارول را مهم کرده است. توضیح بیشتر را در گزارش معاملهٔ ۱۱۵ میلیارد دلاری مارول و لومنتوم ببینید.
سؤالهای پرتکرار
آیا FCC گوشیهای چینی را در آمریکا ممنوع کرد؟
نه. این قانون دربارهٔ محل تست دستگاههاست، نه سازنده یا کشور ساخت آنها. یک گوشی ساخت چین همچنان میتواند مجوز بگیرد، به شرط اینکه در آمریکا یا یک کشور متقابل تست شود.
قانون جدید از چه زمانی اجرا میشود؟
برای درخواستهایی که از اول دسامبر ۲۰۲۸ به بعد ثبت شوند. تا آن روز آزمایشگاههای چین مثل قبل به رسمیت شناخته میشوند.
گوشیای که الان دارم یا قبلاً مجوز گرفته، غیرقانونی میشود؟
نه. مجوزهایی که پیش از این تاریخ صادر شدهاند معتبر میمانند و قانون عطف به ماسبق نمیشود.
چرا اصلاً بیشتر تستها در چین انجام میشد؟
چون بیشتر گجتهای دنیا در چین ساخته میشوند. نزدیکی کارخانه و آزمایشگاه، کار را سریعتر و ارزانتر میکرد و FCC هم از سال ۲۰۱۵ محدودیتی برای محل تست نداشت.
هنگکنگ و تایوان هم مشمول ممنوعیتاند؟
نه. طبق پیشنویس، هر دو در فهرست کشورها و مناطق متقابل هستند و آزمایشگاههایشان پذیرفته میشوند.
آیا قیمت گجتها بالا میرود؟
ممکن است، اما هنوز نمیشود رقم دقیقی گفت. FCC خودش برآورد کرده هزینهٔ تستها سالانه حدود ۷۹ میلیون دلار بیشتر میشود؛ رقمی که بین هزاران محصول پخش میشود و اثرش روی قیمت هر دستگاه احتمالاً کم است، مگر برای محصولات ارزان و برندهای کوچک.
منابع
FCC Proceeds on Device Test Lab Onshoring, Reciprocity Rules؛ اطلاعیهٔ رسمی FCC، ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶
Sure enough, the FCC just banned Chinese labs from testing US-bound gadgets؛ The Verge، ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶
FCC Votes to Ban Chinese Labs From Testing Electronics for U.S. Market؛ Caixin Global، ۳۰ اکتبر ۲۰۲۶
FCC Votes to Stop Recognising Device Test Labs in China From 2028؛ Flight Brief، ۲۹ اکتبر ۲۰۲۶
FCC to vote on limiting equipment authorization testing to the US and Reciprocal Economies؛ DLA Piper، اکتبر ۲۰۲۶



